در حال پیگیری
گاهشمار وعده ها
زمان اعلام وعده بعد از انتخابات

رسیدگی به رفع حصر سران جنبش سبز

همرسانی

به‌روزرسانی – آبان ۹۶:

از پاییز سال ۹۶ و پس از اعتصاب غذای مهدی کروبی برای خروج ماموران از محل سکونت او، به نظر می‌رسد دوره جدیدی در حصر – دست‌کم برای مهدی کروبی – آغاز شده است. او ابتدا برای بار چهارم در دوران حصر با اسماعیل دوستی، از اعضای حزب اعتماد ملی، دیدار کرد و سپس اعلام شد که پس از مرخص شدن مهدی کروبی از بیمارستان “اعضای خانواده از جمله فرزندان، عروس‌ها و نوه‌ها هروقت بخواهند می‌توانند به ملاقات وی بروند. این دیدارها انجام می‌شود و ما هم مشکلی نداریم و هر ساعتی بخواهیم می‌توانیم به ملاقات پدر برویم”.

محمدحسین کروبی، فرزند مهدی کروبی معتقد است که در حال حاضر “اینکه بگوییم تا به حال اقدامی برای رفع حصر صورت گرفته، خیر این چنین نیست و فعلا نمی‌توان  اسم رفع حصر را به کار برد، بلکه باید از اتفاقات اخیر تعبیر گشایش داشته باشیم”. با این حال به نظر می‌رسد در شرایط میرحسین موسوی و زهرا رهنورد تغییر آن‌چنانی ایجاد نشده.

اشرف بروجردی، رییس کتابخانه ملی، آبان ماه سال ۹۶ خبر داد که روحانی درباره “مباحث خاص” مانند رفع حصر در حال “مذاکره” است و بر همین اساس “توافقی صورت گرفته که تا پایان سال ۹۶ دامنه حصر آرام آرام کم یا برداشته شود”. چند روز پیش از آن علی مطهری، نایب رییس مجلس هم گفته بود که “شرایط جدیدی” درباره حصر به وجود آمده که “نشان می‌دهد گشایشی در وضعیت آنها حاصل شده و بنا دارند قدری فضا را باز و شرایط جدیدی ایجاد کنند”.

با این شرایط گروه پژوهش روحانی‌سنج وضعیت وعده “رفع حصر” را به “در حال پیگیری” تغییر می‌دهد



رفع حصر از میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد از وعده‌های حسن روحانی در انتخابات ریاست‌‌جمهوری پیشین بود. روحانی در جریان سخنرانی‌های تبلیغاتی انتخابات ریاست‌جمهوری ۹۶ نیز چند بار بر این وعده – به
شکل‌های مختلف – تاکید کرد.

روحانی در تبریز و در پاسخ به شعارهای حاضران درباره رفع حصر گفت: “بازوی من قدرت بعضی چیزها را ندارد، اما بعضی کارها با رای بالاتر از ۵۱ درصد کارساز خواهد بود” [ویدئو] و در کرمان پاسخ او به شعارها چنین بود: “ما راهی را که برای اجرای حقوق شهروندی انتخاب کردیم رها نخواهیم کرد و دولت یازدهم در همین ماه های آخر با تمام توان خود حقوق شهروندی را اجرا خواهد کرد و اگر مردم بار مسئولیت دولت دوازدهم را بر دوش این خادم خود گذاشتند بدانند حقوق شهروندی مو به مو اجرا خواهد شد”.

اگرچه روحانی هیچگاه به طور جمله‌ای صریح برای طرح این وعده نگفته است، اما رفع حصر اصلی‌ترین شعار و خواسته‌ای بود که در همه کارزارهای انتخاباتی از سوی هواداران مطرح می‌شد و مورد استقبال ضمنی روحانی نیز قرار می‌گرفت. روحانی خود نیز بارها به طور ضمنی با این مطالبه همراهی کرد و از جملاتی استفاده کرد که نشان می‌داد در صورت پیروزی قاطع در انتخابات از عهده این مطالبه برخواهد آمد.

بنابراین روحانی‌سنج، تردیدی در تعریف «رفع حصر» به عنوان یک وعده قطعی انتخاباتی ندارد و آن را در کنار وعده‌های صریح دیگری که در برنامه انتخاباتی خود مطرح کرده، پیگیری خواهد کرد.

برای تعریف دقیق این وعده باید به سوال‌های زیر پاسخ گفت:

۱- معیار دقیق برای “رفع حصر” چیست؟

۲- برای پیگیری وعده، باید کدام منابع داخلی و خارجی را دنبال کنیم؟

۳- مراحل رفع حصر و معیار ارزیابی وعده چه خواهد بود؟

۱- معیار دقیق برای “رفع حصر”

رفع حصر زمانی به شکل کامل محقق می‌شود که علاوه بر لغو محدودیت‌های رفت‌وآمد برای میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد، آن‌ها امکان فعالیت سیاسی و حضور رسانه‌ای در داخل کشور داشته باشند.

۲- برای پیگیری وعده، باید کدام منابع داخلی و خارجی را دنبال کنیم؟

برای پیگیری وعده، این موارد را دنبال خواهیم کرد:

اطلاعیه‌‌های رسمی شورای عالی امنیت ملی، دولت، قوه قضاییه

مصاحبه‌های رییس‌جمهوری، رییس قوه قضاییه، رییس و نمایندگان مجلس، نشست‌های خبری سخنگویان دولت و قوه‌قضاییه، مصاحبه‌های دبیر شورای عالی امنیت ملی

مصاحبه‌های اعضای خانواده محصورین

۳- مراحل رفع حصر و معیار ارزیابی و سنجش نهایی وضعیت وعده چه خواهد بود؟

رفع حصر در صورتی به شکل کامل محقق می‌شود که همه‌ی محدودیت‌های موسوی، رهنورد و کروبی  رفع شود. اما این احتمال وجود دارد که چنین اتفاقی به شکل تدریجی رخ دهد (مانند آن‌چه درباره حصر آیت‌الله منتظری اتفاق افتاده بود). در این صورت گرچه وعده پیگیری و بخشی از آن عملی شده، اما شکل تحقق آن ناقص است. وضعیت این وعده در حال حاضر با توجه به پیشینه‌ی وعده هم‌چنان نامحقق ارزیابی می‌شود.

شرایط تحقق ناقص:

امکان رفت‌وآمد برای اعضای خانواده

خروج نیروهای امنیتی از محل زندگی

امکان ملاقات محدود با فعالان و احزاب سیاسی

شرایط تحقق کامل:

رفع محدودیت رفت‌وآمد برای کروبی، رهنورد و موسوی

امکان حضور در مجامع عمومی و برنامه‌های سیاسی

امکان انتشار اخبار و اظهارنظرهای ایشان در رسانه‌های رسمی


پیشینه‌ی وعده:

حسن روحانی از ابتدای ورود به انتخابات ریاست‌جمهوری و در نخستین سخنرانی انتخاباتی خود در دانشگاه آزاد کرج نشان داد که جذب حامیان میرحسین موسوی و مهدی کروبی یکی از اهداف اوست و از جمله از سرکوب معترضان به نتایج انتخابات سال  ۸۸ تحت عنوان “فتنه” انتقاد کرد و گفت: “چهار  سال است که فتنه، فتنه میکنند و خیلی چیزها است که مردم نمی‌دانند و اگر زمان آن برسد همه را بازگو خواهیم کرد.”

حمایت اصلاح‌طلبان از حسن روحانی نیز منجر به حمایت بخش بزرگی از فعالان جنبش سبز از او شد تا آنجا که در جریان همایش‌های انتخاباتی روحانی درخواست رفع حصر از میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد و آزادی زندانیان سیاسی به عنوان یکی از مطالبات اصلی هواداران او مطرح می‌شد.

حسن روحانی وعده داد که این مطالبات را برآورده می‌کند و حتی گفت در “کشور عدل و اعتدال نیازی نخواهد بود که کسی زندانی باشد” و نه تنها زندانیان سیاسی که همه زندانیان باید آزاد شوند.

روحانی همچنین همچنین روز ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۲ در دانشگاه صنعتی شریف در پاسخ به سئوالی درباره رفع از حصر از میرحسین موسوی و مهدی کروبی گفت: “به نظر من مشکلی نیست و می‌شود شرایطی را در یک سال آینده در کشور فراهم کرد که نه تنها آنهایی که در حصرند آزاد شوند، بلکه آنهای که به خاطر سال ۸۸ در زندان هستند آنها هم آزاد شوند.”

پس از تشکیل دولت نیز حسن روحانی به طور ضمنی این وعده را تکرار کرد.

او همچنین خود را به عنوان کسی معرفی کرد که به حصر آیت‌الله منتظری پایان داده است و بدون نام بردن از موسوی یا کروبی، گفت که رییس جمهور باید قدرت ایجاد اجماع برای مواردی چون رفع حصر را داشته باشد.

همزمان مقام‌های دولت حسن روحانی با صراحت بیشتری در این باره سخن گفتند. حسام‌الدین آشنا، مشاور حسن روحانی و داماد غلامعلی دری نجف آبادی نماینده رهبر جمهوری اسلامی در استان مرکزی و وزیر اسبق اطلاعات نیز “نسبت به رفع حصر ابراز امیدواری کرد” و حتی گفت: “بسیار امیدوارم که در کوتاه مدت حل شود.”

تعدادی از فعالان سیاسی نیز در نامه‌هایی جداگانه به این موضوع واکنش نشان دادند. نامه ۱۲۶۰ داشجو به روحانی و نامه ۹ چهره اصلاح طلب از جمله آنهاست که در مورد دوم به شکل رسمی در روزنامه‌ها و خبرگزاری‌ها ایران منتشر شد و در آن از حسن روحانی خواسته شد تا “به صورت کارآمدی در باره رفع حصر از آقایان موسوی، کروبی و خانم رهنورد” اقدام کند.

محمدباقر نوبخت سخنگوی دولت و معاون حسن روحانی، هفتم  آذر ماه ۱۳۹۲ طی گفت و گو با روزنامه اعتماد به طور رسمی گفت: “با توجه به رویکرد دولت هر اقدامی که در مسائل سیاسی و رفع حصر و گشایش های امنیتی و سیاسی کشور مورد انتظار جامعه است، در دستور کار رییس جمهور قرار دارد.” معاون حسن روحانی از مردم خواست تا “به دولت تدبیر و امید اعتماد داشته باشند و بدانند در برخی امور بهتر است دولت به جای اینکه حرفی بزند، عمل کند.”

او در یک نشست خبری هم گفت:‌ “در رابطه با حصر، دولت اقدامات لازم اثربخش را انجام خواهد داد و در صورت لزوم اطلاع رسانی لازم انجام خواهد شد و من تاکید می کنم رییس جمهور از هیچ یک از وعده‌هایش عدول نکرده است.”

میرحسین موسوی، مهدی کروبی و زهرا رهنورد که از رهبران جنبش سبز، از بهمن‌ماه سال ۱۳۸۹ در بدون برگزاری دادگاه در حصر خانگی به سر می‌برند.

در قوانین ایران اشارات مشخصی به حصر افراد و شخصیت‌های سیاسی نشده، اما گفته می‌شود که تصمیم‌گیری در مورد رفع حصر، از اختیارات شورای عالی امنیت ملی است که حسن روحانی، به عنوان رییس جمهور در راس آن قرار دارد.

با این حال، دستیار او در امور اقلیت‌ها، در آبان‌ماه سال ۹۳ گفت که “دولت اختیاری در این زمینه ندارد، اما می‌تواند زمینه را فراهم کند. اما خیلی‌ها نمی‌خواهند، همیشه می‌خواهند جو با التهاب باشد.”

در بهمن ماه همان سال، سحام نیوز، وبسایت خبری نزدیک به مهدی کروبی، اعلام کرد که حسن روحانی، بعد از نزدیک به ۱۸ ماه “نهایتا به موضوع حصر آقایان کروبی و موسوی و خانم رهنورد ورود کرد و با این اقدام عملی و علنی، گامی اساسی درجهت تحقق مهم‌ترین وعده انتخاباتی‌اش برداشت.” سخنگوی شورای عالی امنیت، از طریق خبرگزاری دولت، این خبر را تکذیب کرد.

این سایت گزارش کرد که “با ورود آملی لاریجانی، رییس قوه قضاییه به این جلسه، روحانی گفت که “قوه قضاییه سعی می‌کند از مسئولیت خود دراین زمینه شانه خالی کند.”

در بهمن ماه، ۹۴، اندک زمانی بعد از رفع تحریم ها، محمدباقر نوبخت، سخنگوی دولت در پاسخ به سوالی پیرامون رفع حصر گفت:” به اندازه وسع خود موضوعات را پیگیری کرده‌ایم و حتی در پاره‌ای موارد بیش از وسع خود پیگیر بوده‌ایم ولی ما تصمیم‌گیر نهایی در این زمینه نیستیم.”

حسن روحانی، با اینکه در کارزار انتخاباتی خود به طور مشخص وعده رفع حصر را ارائه نداد اما در پی‌پاسخ او به سوال خبرنگاران در همان سال اول از امکان فراهم آوردن شرایط رفع حصر طی یک سال خبر داد.

به اعقتاد بسیاری شهروندان ایران و با توجه به بازخوردی که روحانی‌سنج از موضوع داشته، رفع حصر سران جنبش سبز، از جمله اصلی‌ترین وعده‌های سیاست داخلی روحانی به شمار می‌آید که تا این لحظه به آن عمل نشده است.
روحانی‌سنج وضعیت این وعده را“تحقق نیافته” ارزیابی می‌کند.


منبع: http://www.rouhaninews.com/12916-نوبخت--رفع-حصر-موسوی-کروبی-و-آزادی-زندانیان-سیاسی-در-دستور-کار-دولت-استد.html

گاهشمار وعده ها

تغییرات اعمال شده بر این وعده را دنبال کنید

اوت ۲۰
۱۳۹۳

علی یونسی، دستیار رییس جمهوری در امور اقوام و اقلیت ها، می گوید دولت برای عمل به وعده رفع حصر کروبی، موسوی و رهنورد از اختیار کافی برخوردار نیست.

به گزارش کلمه، یونسی در عین حال گفته است که اگر شرایط آرام شود و از جو سیاسی فاصله بگیریم، ممکن است دولت بتواند به این وعده اش عمل کند.

منبع: http://www.roozonline.com/persian/news/newsitem/article/-4240e9bf9a.html